De Nederige Weg van de Kleine Ziel

Het mariale, gelovige en canonieke fundament van synodale onderscheiding

Inleiding

Nu de gehele Kerk onderweg is op de synodale weg, staan we voor een wezenlijke taak. Synodaliteit noopt tot een diepgaande geestelijke onderscheiding. In een tijd waarin maatschappelijke bewegingen en seculiere tendensen de Kerk dikwijls willen herleiden tot een dialoogstructuur, een parlementaire overlegtafel of een zoekproces zonder vaste grond, is de dringende vraag: Waartoe roept de Heilige Geest ons werkelijk?

Om op deze vraag te antwoorden, hoeven we het wiel niet opnieuw uit te vinden. Jezus reikt ons zelf een heldere, nederige weg aan: de weg van de kleine zielen. Een weg die niet steunt op menselijke overmacht, meerderheidsbesluiten of uiterlijk vertoon, maar op gehoorzaamheid, de maat van het Kruis en de geestelijke kleinheid waarin de Liefde Koning is.

I. De roeping van de Kleine Ziel in de Kerk

Wat is de specifieke plaats van de kleine ziel — en van het Legioen Kleine Zielen — te midden van alle kerkelijke bewegingen en religieuze ordes?

Op 12 augustus 1992 ontving de stichteres Marguerite een Boodschap van Jezus waarin deze roeping op profetische wijze wordt geschetst: op het moment van de Goddelijke Gerechtigheid zal het Legioen van de allerkleinsten vooropstappen en de lofzang van Gods Liefde zingen. Zij stappen naar voren, opdat de Gerechtigheid halthoudt om met vertedering te luisteren naar de liefdekreet van de kleinen.

Het is een roeping om niet boven de Kerk te gaan staan, maar juist in het diepste verborgene te bidden en lief te hebben. Toen Marguerite zich afvroeg wat haar persoonlijke plaats zou zijn binnen het geheel — in navolging van de Heilige Theresia van het Kindje Jezus, die ontdekte dat zij “de liefde in het hart van de Kerk” wilde zijn —, gaf Jezus haar op 29 maart 1979 een antwoord dat de kern raakt van ware kerkelijkheid:

“Ik zal van u het geliefde kind van mijn Kerk maken: de Kerk van de allerkleinsten, de Kerk van de zwakken, de Kerk waarin de Liefde Koning is.”

Ware synodaliteit begint exact hier: bij het erkennen dat de Kerk in de eerste plaats de Kerk van de zwakken en kleinsten is, die leeft van ontvangen genade.

II. Geestelijke Onderscheiding en Gehoorzaamheid

Een synodaal proces dat niet verankerd is in gehoorzaamheid, loopt het gevaar te vervallen in menselijke willekeur. Wanneer een gelovige of een gemeenschap meent de Geest te horen, dient er steeds een gezond onderscheidingsvermogen te zijn.

Marguerite deed niets uit zichzelf. Zij vertrouwde haar innerlijke roerselen en inspiraties volledig toe aan haar geestelijk leidsman, die de Boodschappen van Jezus voorlegde aan het kerkelijk gezag. Pas na de officiële goedkeuring (imprimatur) werden de teksten vrijgegeven [^1].

Hier ligt een cruciale les voor de synodale weg: onderscheiden is niet het poneren van eigen verlangens of tijdsgeesten, maar luisteren in gehoorzaamheid. Men moet zeer klein zijn om te herkennen wat God vraagt. We moeten geen andere plaats zoeken dan die welke Jezus ons toewijst door gehoorzaamheid aan onze wettige kerkelijke oversten en het overgeleverde geloof (salus animarum [^2]). Een synodaal proces is nooit een open overleg waarin alle leerstellige uitkomsten principieel mogelijk zijn; het is een luisteren naar de ontvangen Waarheid.

III. Maria onder het Kruis: De levende maatstaf voor synodaliteit

Het Tweede Vaticaans Concilie heeft Maria in Lumen Gentium (art. 58–63) niet zomaar “toegevoegd” aan het spreken over de Kerk. Zij is er diep mee verbonden. In nummer 58 wordt Zij getekend als de Vrouw die haar eenheid met haar Zoon bewaart tot onder het Kruis, waar Zij met Hem mee-lijdt en instemt met Zijn Offer aan de Vader [^3]. Dat is geen randopmerking. Maria staat hier niet aan de zijlijn, maar midden in het gebeuren. Zij belichaamt de Kerk in haar meest radicale vorm: gehoorzaam, gelovig en bereid het lijden niet te ontlopen.

Die kruisgebonden houding wordt verder uitgewerkt in Lumen Gentium 60–62. Maria’s moederlijke rol doet niets af aan de unieke plaats van Christus als Verlosser, maar laat juist zien hoe krachtig zijn werk is [^4]. Alles wat Zij doet, ontvangt Zij van Hem. En juist daarin wordt haar medewerking werkelijk betekenisvol. Het Concilie vermijdt nieuwe titels, maar houdt de inhoud vast: Maria’s handelen is echt, persoonlijk en vruchtbaar voor de Kerk. Ondergeschikt aan Christus, maar allesbehalve bijkomstig [^5].

Vanuit dit perspectief kan Maria worden gezien als een stil, maar beslissend criterium voor kerkelijke onderscheiding. Zij laat zien wat het betekent om werkelijk “synodaal” te zijn: niet in de eerste plaats samen praten, maar samen bij Christus blijven wanneer woorden tekortschieten. Waar haar plaats onder het Kruis niet meer richtinggevend is, verandert synodaliteit ongemerkt. Dan verschuift zij van een eucharistisch en offergericht verstaan van de Kerk naar een model van procedures, gesprekken en besluitvorming [^6].

De profetische les van Lourdes en Fatima

Tegen deze achtergrond krijgen Lourdes en Fatima een bijzondere betekenis. Deze erkende mariale verschijningen voegen geen nieuwe leer toe, maar maken zichtbaar wat het Concilie theologisch heeft verwoord [^7].

• Lourdes: Maria verschijnt als de Onbevlekte Ontvangenis en roept op tot bekering en boete. Dat gebeurt niet in een sfeer van triomf, maar van genezing. De waarheid wordt hier niet opgelegd, maar ontsloten via nederigheid, lijden en genade. Lourdes laat zien dat genezing — persoonlijk én kerkelijk — niet los verkrijgbaar is van bekering en het aanvaarden van het Kruis [^8].
• Fatima: Deze lijn wordt nog scherper. Maria waarschuwt voor een wereld en een Kerk die het lijden uit de weg gaan en zo de kracht van het Offer verliezen. Haar oproep tot gebed, boete en toewijding is geen randdevotie, maar een moederlijke correctie. Wie het Kruis verzwijgt, ondergraaft uiteindelijk de waarheid zelf. Fatima maakt duidelijk wat er gebeurt wanneer de Kerk haar kinderen liever om het lijden heen leidt dan erdoorheen [^9].

Wanneer hedendaagse synodale teksten Maria slechts zijdelings noemen — als luisterende vrouw of symbool van nabijheid — maar haar plaats onder het Kruis niet laten meewegen, ontstaat er een tekort. Er wordt dan wel gesproken over onderscheiding, maar vergeten waar die onderscheiding haar volle gewicht krijgt: onder het Kruis, waar waarheid niet wordt berekend, maar gedragen [^10].

IV. Onderscheiding en Normativiteit: Een Mariale Correctie vanuit het Kerkelijk Recht

In het kerkelijk recht is onderscheiding nooit vrijblijvend. Wanneer men spreekt over discretio in pastorale of synodale processen, veronderstelt dat altijd een vaste bedding: het geloof van de Kerk, haar sacramentele structuur en haar hiërarchische ordening. Het hoogste criterium is niet het proces zelf, maar het heil van de zielen (salus animarum, Canon 1752 [^11]).

Daarom kan synodaliteit canoniek gezien nooit worden opgevat als een open zoektocht waarin alles mogelijk is. Zij is altijd onderscheiding binnen gegeven grenzen. Het recht beschermt hier de theologie: onderscheiden betekent luisteren naar een waarheid die de Kerk ontvangt, niet naar een uitkomst die zij zelf produceert [^12]. Waar die normatieve verankering vervaagt, dreigt synodaliteit te veranderen in een procedureel model dat losraakt van de constitutie van de Kerk [^13].

Juist hier krijgt Maria een betekenis die vaak over het hoofd wordt gezien. In Lumen Gentium verschijnt Zij niet als onderwerp van discussie, maar als normatieve gestalte [^14]. Zij weegt geen opties af, maar stemt in met Gods wil, ook wanneer die haar langs het Kruis voert. Haar fiat onder het Kruis is geen resultaat van overleg, maar een daad van gehoorzame waarheid.

Daarmee laat Maria zien wat in het kerkelijk recht het verschil is tussen raadplegen en beslissen:

1. Raadplegen: Er kan breed worden geluisterd naar het volk van God.
2. Beslissen: De beslissing blijft gebonden aan het ontvangen geloof en aan het ambt dat dit geloof bewaart [^15].

Maria staat hier model voor de Kerk zelf: zij ontvangt het Woord, draagt het en verliest het niet wanneer het lijden begint. Normativiteit blijkt zo geen rem op onderscheiding, maar haar voorwaarde.

Wanneer synodale processen sterk inzetten op dialoog en participatie, maar Maria niet erkennen als normatief icoon van gehoorzaamheid, ontstaat spanning. Onderscheiding dreigt dan te worden opgevat als een open zoekproces zonder vaste maatstaf. Canoniek gezien kan dat niet. Zonder norm wordt onderscheiding meningsvorming — en meningsvorming kan nooit bron zijn van leer of recht [^16].

De mariale correctie is hier wezenlijk. Maria laat zien dat ware onderscheiding altijd plaatsvindt binnen de maat van het Kruis. Haar moederlijke nabijheid is geen alternatieve autoriteit, maar volledige transparantie voor Christus’ wil. Wat niet door het Kruis wordt gedragen, kan geen norm worden, hoe breed het ook wordt gesteund.

V. Barmhartigheid voor de Geknakte Ziel

In een innerlijke meditatie (24 januari 1977) vergelijkt Marguerite haar eigen weg met die van de Heilige Theresia van Lisieux. Waar Theresia de afgrond zag en door Jezus in de armen werd genomen om niet te vallen, is Marguerite tot op de bodem van de afgrond gevallen:

“Theresia is de ziel die gevrijwaard bleef van het kwaad en de remedie kende; Marguerite komt vanuit haar eigen ervaring de arme zondaars meer nabij. Zij zien in haar de Liefde die fouten vergeeft en vergeet, om zich enkel hun berouw te herinneren.”

De missie van de kleine ziel is niet het heersen, maar het helpen opklimmen van door de zonde geknakte zielen. De enige behandeling voor menselijke mislukkingen is de Liefde die geneest.

De geschiedenis leert dat wanneer het volk of de kerkelijke leiders de smalle weg van de gehoorzaamheid verlaten en zwichten voor de druk van de massa — zoals bij het gouden kalf in de woestijn (Exodus 32) of bij het meegaan in seculiere tijdsgeesten —, de Kerk haar innerlijke dynamiek verliest. Waar men kiest voor de schijnzekerheid van maatschappelijke bijval, ontstaat geestelijke verblinding.

Conclusie

Synodaliteit hoort bij de orde van onderscheiding, niet bij die van normstelling. Maria — zoals Zij verschijnt in Lumen Gentium en in haar profetisch spreken te Lourdes en Fatima — bewaakt de Kerk bij het Kruis. Waar Zij ontbreekt als levende maatstaf, verliest synodaliteit haar kerkelijke stevigheid en wordt zij een experiment. Waar Zij wordt erkend, blijft onderscheiding wat zij moet zijn: luisteren in gehoorzaamheid, zoeken in waarheid, samen op weg — door het Kruis heen.

Laten we op weg gaan met de instelling van de kleine ziel:

1. Blijven bij de gehoorzaamheid: Geen eigen ‘charismatische’ vernieuwingen zoeken buiten het gezag van de Kerk en de Heilige Schrift om.
2. Kiezen voor de kleinheid: Erkennen dat de Kerk op haar best is waar zij de Kerk van de zwakken, de kleinen en de zondaars is die berouw tonen.
3. Plaatsnemen onder het Kruis met Maria: Luisteren naar de Heilige Geest in de stilte van het Kruis, waar Waarheid niet wordt berekend, maar gehoorzaam gedragen.

Als we deze nederige weg gaan, blijft de Kerk wat Zij wezenlijk is: het Lichaam van Christus, geleid door de Heilige Geest, op weg naar de Vader — door Kruis en Verrijzenis heen.

Pastoor Geudens, Smakt, 11 oktober 2026

Voetnoten

[^1]: Zie Handboekje van de Kleine Ziel, Hoofdstuk II, Nr. 4 (“Te vermijden vergissing”). Marguerite legde alle private openbaringen voor aan haar geestelijk leidsman en de plaatselijke bisschop om de vereiste kerkelijke goedkeuring (imprimatur) te verkrijgen.

[^2]: Codex Iuris Canonici (CIC 1983), Canon 1752: “…prae oculis habita salute animarum, quae in Ecclesia suprema semper lex esse debet” (…met het oog op het heil van de zielen, dat in de Kerk altijd de hoogste wet moet zijn).

[^3]: Lumen Gentium (Dogmatische Constitutie over de Kerk, Tweede Vaticaans Concilie), nr. 58: “Zo vorderde ook de Zalige Maagd op haar pelgrimage van het geloof en bewaarde Zij haar eenheid met haar Zoon getrouw tot onder het Kruis…”

[^4]: Lumen Gentium, nr. 62: “Geen enkel schepsel kan immers ooit op één lijn worden gesteld met het mensgeworden Woord en de Verlosser…” (Zie ook nr. 60 over de unieke middelaarsrol van Christus).

[^5]: Lumen Gentium, nr. 62.

[^6]: Vergelijk de verschuiving van de conciliaire ecclesiologie van een mystiek Lichaam van Christus naar een maatschappelijk-bestuurlijk overlegmodel.

[^7]: Katechismus van de Katholieke Kerk (KKK), nr. 67 over de rol van private openbaringen ter verduidelijking van de ene publieke Openbaring.

[^8]: Boodschap van Lourdes (1858) aan de H. Bernadette Soubirous.

[^9]: Boodschap van Fatima (1917) aan Lucia, Francisco en Jacinta.

[^10]: Lumen Gentium, nr. 58.

[^11]: CIC 1983, Can. 1752.

[^12]: Dei Verbum (Dogmatische Constitutie over de Goddelijke Openbaring), nr. 10.

[^13]: Lumen Gentium, nr. 8 en 12.

[^14]: Lumen Gentium, nr. 63 (Maria als typus en icoon van de Kerk).

[^15]: CIC 1983, Can. 212 §2-3 in verhouding tot Can. 752 over de gebondenheid aan het Magisterium.

[^16]: Dei Verbum, nr. 10: “Het Magisterium staat niet boven het Woord van God, maar dient het…”

---

In PDF

Ter Herdenking van Pater Yves-Marie Legrain, OCD

(22 februari 2018 – Overlijdensdag)

1. Inleiding door Pastoor Jack Geudens

Vanwege de jaardienst in 2027 en de gedenkdag ter gelegenheid van het overlijden van onze dierbare pater Yves-Marie Legrain (22 februari 2018), wil ik heel graag een waardevolle en diepzinnige tekst van hem met u delen. Pater Yves-Marie schreef deze overweging oorspronkelijk in oktober 2012 voor het tijdschrift van Chèvremont.

2. Overweging door Pater Yves-Marie Legrain (oktober 2012)

Lieve Kleine Zielen,

Welke plaats neemt ons Legioen van Kleine Zielen in binnen de gehele Kerk, te midden van alle bewegingen en kloosterordes?

Die plaats wordt heel mooi verwoord in een Boodschap van Jezus van 12 augustus 1992. Daarin staat op dichterlijke wijze dat « het Legioen Kleine Zielen in de toekomst een hoofdrol zal moeten spelen ». Op het moment van de Goddelijke Gerechtigheid zal het Legioen vooropstappen en de lofzang van Gods Liefde zingen, zodat de Gerechtigheid halt houdt om met vertedering te luisteren naar de liefdekreet van de allerkleinsten.

Is dat niet juist onze toekomstige roeping? Daarom moeten alle leden van ons Legioen zich grondig verdiepen in de boodschappen, om goed te begrijpen wat de Heer van ons verlangt.

Wij moeten ons ook afvragen: “Wat is mijn persoonlijke plaats in het Legioen en in de Kerk?”

Toen Marguerite door Jezus werd gekozen om het Legioen te stichten, dacht zij aan de heilige Theresia van het Kindje Jezus, die ooit zei: « In het hart van mijn Moeder de Kerk zal ik de liefde zijn! » Marguerite vroeg zich af wat haar eigen plaats dan zou zijn.

Wat Jezus antwoordde aan Marguerite:

Met verrukking ontving Marguerite op 29 maart 1979 dit antwoord van Jezus:

Jezus zegt tot Marguerite:

“Ik zal van u het geliefde kind van mijn Kerk maken: de Kerk van de allerkleinsten, de Kerk van de zwakken, de Kerk waarin de Liefde Koning is.”

Een belangrijke waarschuwing van Pater Yves-Marie:

Wanneer we nadenken over onze plek, wil ik een belangrijke raad meegeven. Soms maken mensen de fout te denken dat ze een speciale roeping of ‘stem’ van God horen, terwijl het in werkelijkheid hun eigen menselijke wens is. Dat is een subtiele verleiding.

Laten we daarom lezen wat het ‘Handboekje van de Kleine Ziel’ hierover zegt in Hoofdstuk II:

Uit het Handboekje van de Kleine Ziel (Nr. 4: Te vermijden vergissing):

In een werk dat gebaseerd is op ‘private openbaringen’ aan een stichteres, bestaat het gevaar dat sommigen zichzelf als ‘charismatisch’ gaan beschouwen. Sommige leden zeggen dan: « Jezus spreekt tot Marguerite, maar Jezus spreekt ook tot mij. De H. Maagd Maria zegt dat ik dit of dat moet doen. »

Zo mag men niet handelen, want daardoor verdwijnt elk gezond onderscheidingsvermogen. Marguerite heeft niets uit zichzelf gedaan: zij vertrouwde alles toe aan haar geestelijke leidsman. Die liet haar alles opschrijven en legde de teksten voor aan de bisschop. Pas na de kerkelijke goedkeuring (het imprimatur) werd de tekst vrijgegeven.

Men moet heel klein blijven om te herkennen wat de Heer wél of niet van ons vraagt. We moeten geen andere plaats zoeken dan die welke de Heer ons op dit moment toewijst via gehoorzaamheid aan onze kerkelijke oversten.

3. Meditatie van Marguerite (24 januari 1977)

(Geciteerd door Pater Yves-Marie)

Pater Yves-Marie sluit zijn artikel af met een innerlijke meditatie van Marguerite over haar relatie tot de Heilige Theresia van Lisieux:

Marguerite schreef:

“Theresia heeft de Liefde bezongen. Zoals zij wil ik de Liefde bezingen, maar door de nadruk te leggen op de Oneindige Barmhartigheid. Ik, die tot op de bodem van de afgrond ben neergeworpen — ik ken mijn eigen beperktheden —, zou ik er aan kunnen twijfelen dat God mij bemint zoals Hij Theresia heeft bemind?

Theresia heeft de afgrond slechts van bovenaf gezien; Jezus nam haar in zijn armen om haar voor de val te behoeden. Ik ben echter helemaal beneden aanbeland, omdat ik geen remmen had op de helling.

Er zijn op aarde kleine zielen zoals Theresia (bewaard voor het kwaad) en zielen zoals Marguerite (gevallen en opgetild). Ik vergelijk niet, dat mag niet. Ik bewonder slechts Gods werk in twee zo verschillende zielen die hetzelfde verlangen hebben om lief te hebben. En Jezus is naar beneden gekomen, tot bij mij. Hij heeft mijn wonden met zoveel tederheid verbonden.

Vandaag heb ik Hem niets anders aan te bieden dan mijn verdriet om mijn tekortkomingen. Mijn hoop rust in Zijn goedheid, ondanks de twijfels die stemmen in mij proberen te zaaien: ‘Voor wie zie je jezelf wel aan? Denk je dat je genoeg bemind wordt dat men jouw zonden niet meer herinnert?’

Mijn zending bestaat erin om zielen die door de zonde geknakte zijn, te helpen de weg naar de Hemel terug te vinden. De enige genezing voor hun kwalen is de Liefde.

Aan de ene kant is er de Kleine Theresia, die de remedie tegen de zonde kende zonder er zelf onder te bezwijken. Aan de andere kant is er Marguerite, die vanuit haar eigen ervaring de arme zondaars meer nabij komt. Zij zien in Marguerite een wonder van Gods goedheid: de Liefde die fouten vergeeft en vergeet, om zich enkel hun berouw te herinneren.”

In dankbare herinnering aan zijn priesterlijk leven:

Pater Yves-Marie Legrain, OCD

Ongeschoeide Karmeliet (1930–2018)

De kleine weg van Waarheid en Barmhartigheid

Dierbare Kleine Zielen,

Als priester ben ik dagelijks werkzaam in de parochies rondom Venray, met een heel bijzondere plek in mijn hart voor de zorg voor de St. Jozefkapel in ons vertrouwde bedevaartsoord Smakt. In mijn dagelijkse werk staat nabijheid centraal: of het nu gaat om de strijd tegen eenzaamheid onder ouderen, betrokken te zijn als priester bij een gebedsmiddag van het Legioen van Kleine Zielen, of mijn betrokkenheid bij het begin van het leven en menselijk verdriet. Al deze kanten van de zielzorg komen uiteindelijk samen in één fundament: het heroverwegen van de unieke en onafneembare waardigheid van elk menselijk leven.

In het maatschappelijke debat van vandaag wordt de waarde van een mens maar al te vaak gemeten aan wat iemand kan of presteert. We kijken naar zelfstandigheid, nut of verstand. Wanneer we geloof en verstand samenbrengen, zien we dat deze benadering tekortschiet. Menselijke waardigheid is immers geen voorwaardelijke stempel die door de maatschappij of de overheid wordt toegekend, maar een diepe werkelijkheid die deel uitmaakt van ons diepste zijn. Zij verankert zich al in het allereerste begin van ons bestaan.

Op het exacte moment van de bevruchting ontstaat de allereerste cel. Dit is niet slechts een belofte voor later of een mogelijk menselijk leven, maar vanaf de eerste seconde een volwaardig menselijk leven met een unieke eigen toekomst. Binnen deze allereerste cel bevindt zich het volledige en unieke erfgoed dat de biologische koers van dit individuele mensenleven bepaalt. Er wordt later geen enkel nieuw element meer aan toegevoegd; het kindje in de moederschoot heeft enkel voeding en tijd nodig om verder te groeien. Deze specifieke biologische combinatie heeft in de hele wereldgeschiedenis nog nooit bestaan en zal ook nooit meer op precies dezelfde manier terugkeren.

Aan deze feiten geeft ons geloof een diepe geestelijke lading. Het ontstaan van de mens is het directe resultaat van Gods wil. God vormt en kent de mens vanaf het allervroegste begin. Dit betekent dat de eerste cel van elk menselijk kind geen toevallig bijproduct is van de natuur, maar de tastbare afdruk van Gods scheppende woord. God kent en roept de mens bij zijn naam vanaf het allervroegste ontstaan. Onze menselijke waardigheid begint daarom niet pas bij de eerste ademteug, de eerste hartslag of de eerste hersenactiviteit, maar ligt onuitwisbaar besloten in die allereerste cel.

Hier raakt ons wetenschappelijk en gelovig inzicht rechtstreeks aan de kern van onze spiritualiteit als Kleine Zielen. Is er een mooier voorbeeld te bedenken van de ‘kleine weg’ dan de extreme kwetsbaarheid van dat allereerste, eencellige menselijke leven? In die allerkleinste beginfase, die met het blote oog niet eens te zien is, toont God Zijn grootste scheppingswonder. Als Kleine Zielen zijn wij geroepen om juist in die kleinheid de grootheid van Gods liefde te herkennen. Wat door de wereld als klein, onbeduidend of ‘nog niets’ wordt weggecijferd, is in de ogen van de Hemelse Vader een volwaardig kind dat Hij met oneindige tederheid bemint.

Sinds het allereerste begin van de mensheid draagt de schepping sporen van gebrokenheid. Ziekte, lichamelijk lijden, innerlijke strijd en de menselijke neiging tot fouten zijn het rechtstreekse gevolg van het feit dat de mens verwijderd is geraakt van de oorspronkelijke harmonie met de Schepper. Als we vandaag naar de mens kijken — van het uiterst kwetsbare begin in de baarmoeder tot de eenzame oudere op zijn levensavond — zien we een wezen dat drager is van goddelijke waardigheid, maar tegelijk lijdt onder deze gebrokenheid. Het beschadigen, negeren of beëindigen van ongeboren leven is een uiting van die gebrokenheid: het betekent een miskenning van Gods orde en van de waarde van het menselijk leven.

Aan de ene kant staat de onwankelbare waarheid van ons geloof en ons verstand: het leven in de schoot van de moeder is vanaf de eerste cel heilig, uniek en beschermwaardig. Aan de andere kant staat de rauwe werkelijkheid waarin mensen, vaak omringd door angst, dwang, onwetendheid of maatschappelijke druk, besluiten tot abortus.

Vanuit de roeping om deze waarheid niet als een steen te werpen, maar te verbinden met Gods barmhartigheid, heb ik als medeoprichter aan de wieg gestaan van Rachel’s Vineyard in Nederland. Rachel’s Vineyard is een internationale pastorale retraite-organisatie die een veilige, oordeelsvrije plek biedt voor vrouwen en mannen die lijden na een abortuservaring. Via deze weg biedt Rachel’s Vineyard genezingsdagen en persoonlijke begeleiding aan iedereen die zoekt naar emotioneel en geestelijk herstel. In de maatschappij wordt een abortus vaak weggeschoven als een snelle oplossing. Onze ziel en ons lichaam laten zich echter niet zo makkelijk misleiden. Omdat de band tussen moeder en kind vanaf de allereerste cel diep in ons wezen verankerd ligt, veroorzaakt het afbreken van een zwangerschap niet zelden een diepe, verzwegen wonde. Veel vrouwen, maar ook mannen, blijven achter met een knagend gevoel van spijt, onuitspreekbaar verdriet en een diepe breuk in hun levensverhaal.

In de geest van het Heilig Evangelie mag het opkomen voor het ongeboren leven nooit veranderen in een veroordeling van wie gestruikeld is. Genezing begint namelijk altijd bij het onder ogen zien van de realiteit. Eerst is er de erkenning van de waarheid: in een veilige omgeving – tijdens deze genezingsdagen – krijgen vrouwen én mannen de ruimte om te erkennen dat het kindje dat er was, een echt en uniek menselijk leven was met een door God geschonken waardigheid.

Daarnaast is Gods barmhartigheid altijd groter: zoals menselijke gebrokenheid de liefde van de Schepper nooit kan uitdoven, zo is ook de pijn van een abortus nooit het eindstation. Onze Heer Jezus Christus is niet gekomen om te veroordelen, maar om te genezen. Tot slot mag het kind bij name genoemd worden: tijdens de dagen van herstel wordt het kindje alsnog in de armen van God gelegd, krijgt het een naam en ontvangt het zijn eigen plek in de familie. Dit sluit naadloos aan bij het inzicht dat het kind vanaf zijn allereerste cel al door God bij zijn naam werd geroepen.

In ons pastorale werk vormen de waarheid over de schepping en de praktijk van barmhartigheid twee zijden van dezelfde medaille. De inzichten over het begin van het leven laten zien waarom het leven vanaf de eerste cel heilig is en onderbouwen de bescherming van het leven met fundamentele feiten. De pastorale praktijk, zoals in ons parochiewerk en bij Rachel’s Vineyard, biedt de opvang voor hen die met de scherven van het leven zitten. Dit voorkomt dat onze boodschap verandert in een kille verdediging, en maakt onze gemeenschap tot een plek van hoop, waarheid en innerlijke genezing.

Als Kleine Zielen hebben wij een bijzondere opdracht in deze wereld. Onze ‘kleine weg’ is er een van liefde, gebed, overgave en diepe solidariteit met de allerkleinsten. Wie de geheimen van de schepping en de eerste cel begrijpt, kan niet anders dan buigen voor de uniekheid van elk menselijk leven. Maar wie tegelijk de diepte van de Menswording van Jezus, de barmhartigheid en de verlossing begrijpt, weet dat er voor geen enkele menselijke wonde of gebrokenheid een definitief eindstation bestaat.

Of het nu gaat om de dagelijkse zorg in de St. Jozefkapel te Smakt, het luisterend oor voor eenzame ouderen, ons samen bidden als Legioen Kleine Zielen of het begeleiden van mensen na een abortus: Gods antwoord op de verwonding van de schepping is nooit de afwijzing van de mens, maar de voortdurende uitnodiging tot herstel en genezing. Niet met een lijst van beschuldigingen, maar met de bevrijdende woorden van Zijn barmhartigheid: “Je bent gekomen. Welkom thuis.”

Pastoor Geudens, Smakt, 27 september 2026.

---