“Ik verlang Barmhartigheid”

door proost pastoor J.M. Burger

Aan het begin van de Boodschap van de Barmhartige liefde, horen we:

Jezus: “Mijn Barmhartigheid hunkert ernaar zich mee te delen. (…) Mijn Barmhartigheid breekt in u door. Meer dan anderen, mijn arm klein kind, had ge Mijn Barmhartigheid nodig. Geloof in Mijn liefde. Twijfel nooit aan Mij”.

Jezus hunkert, verlangt zijn Barmhartigheid ons mee te delen. Hij verlangt ook van ons Barmhartigheid.

De tweede encycliek die paus Johannes Paulus II schreef ging geheel over de Goddelijke Barmhartigheid. Omdat hij het een heel belangrijk thema vond, dat het volk Gods moest weten, in 1979-1980. En in dit schrijven zegt hij iets heel dramatisch:

“Barmhartigheid vormt de fundamentele inhoud van de Messiaanse boodschap van Christus en de bepalende kracht van Zijn zending”

Wat denken de Joden uit de tijd van Jezus? Velen hadden verschillende ideeën hoe de Messias zou zijn en wat Hij zou gaan doen (waarvoor Hij gekomen was). Sommigen hadden een meer militaristische voorstelling van de Messias die moest komen en die de Joden zou bevrijden van de bezetter, het Romeinse rijk. Dat was één element. Meer Joden dachten aan een Messias als een nieuwe Mozes, die een nieuwe Exodus zou beginnen en mensen zou redden, zoals God had gedaan in de tijd van Mozes en de farao van Egypte. Maar hier zegt paus Johannes Paulus II, dat de fundamentele inhoud van Jezus’ messiaanse boodschap Barmhartigheid is. Een barmhartige Messias! Dit is iets radicaal belangrijks om te begrijpen! Het is zo belangrijk en waar, dat als je de Barmhartigheid niet begrijpt, je Christus niet begrijpt. Als je niet weet waar Barmhartigheid over gaat, dan weet je niet wie Jezus is! Dan weet je niet wat Hij zegt en wat Hij aan het doen is.

We zijn een nieuw kerkelijk jaar binnen gegaan en lezen het gehele jaar op de zondagen uit het Evangelie van Lucas. Het is een zeer mooi Evangelie, het heeft van Maria het meest… Johannes Paulus II zegt dat het Evangelie van Lucas het Evangelie van Barmhartigheid is. In dit Evangelie komt de boodschap van Barmhartigheid van Jezus het meest duidelijk aan het licht.

In dit licht mogen we ook de Boodschap van de Barmhartige Liefde zien — zij geeft het hart aan van Jezus’ komen, zending en Boodschap. Dat we door de Boodschap van de Barmhartige Liefde ook beter Jezus gaan begrijpen, Zijn Evangelie beter gaan begrijpen en verstaan. Dat we door de Boodschap van de Barmhartige Liefde ook beter gaan weten wie Jezus is, en voor ons wil zijn, Kleine Zielen. Het zou dit komende jaar goed zijn om, als u het al niet dagelijks doet, in ieder geval op de zondagen telkens een tekst uit de Boodschap van Barmhartige liefde te lezen en tot u te nemen. En we er samen een soort van jaar van Goddelijke Barmhartigheid van maken.

Zoals het evangelie van Mattheüs de Bergrede kent, zo kent het evangelie van Lucas de veldrede. Daarin zegt Jezus: “Weest barmhartig, zoals Uw Vader Barmhartig is”. Voorafgaand heeft Jezus gezegd dat je je vijanden moet liefhebben. Alles wat Jezus zegt is in de context van het liefhebben van je vijanden. Dit is één van Jezus’ eerste radicale lessen, Jezus’ eerste radicaal onderricht. Zijn radicale boodschap. Het Oude Testament zegt heel duidelijk; bemin je naaste. En dát is al moeilijk genoeg! Maar je vijanden liefhebben?? Dát is gewoon dwaas!! lemand vervloekt je, wat moet jij dan doen; deze persoon zegenen!? Ja! Wil je kind van God zijn, dan moet je doen als de Vader. En de hemelse Vader is goed voor de ondankbaren en slechten. “Weest barmhartig, zoals de Vader barmhartig is”. Mattheüs in de Bergrede zegt het net iets anders: “Wees volmaakt, zoals Uw Vader in de hemel volmaakt is”. Dús, met andere woorden; de volmaakte liefde bestaat in de barmhartige Liefde. De volmaaktheid bestaat in het barmhartig zijn. Zó leert Jezus ons. Daaraan voegt Hij toe: “Oordeelt niet, opdat ge niet geoordeeld wordt’. Met andere woorden; wij moeten niet voor God gaan spelen. Aan Hem is het oordeel. Nu moet wel gezegd worden dat dit woord van Jezus veel misbruikt wordt door de huidige wereld, alsof Jezus alles wel goed vindt. Maar dát zegt Jezus niet. Als de wereld vol zonde dit vers graag wil horen, dan is, diep, diep in hen, dat zij verlangen naar een Barmhartige God, zij weten dat zij Barmhartigheid nodig hebben. Wij moeten dit vers “Oordeelt niet” gebruiken om deze te wereld te onderrichten in déze Jezus, die op hen wacht in Barmhartigheid. God kent Barmhartigheid, God ís Barmhartige Liefde.

Dát ademt ook heel de Boodschap van Barmhartige Liefde uit.

Lucas spreekt ook in een aantal parabels heel duidelijk over de Goddelijke Barmhartigheid, zoals die van het zoeken naar het verloren schaap, naar de verloren drachme en naar de verloren zoon. Welke herder laat 99 schapen achter om één verloren schaap te zoeken. Dat doet geen één. Dat is dwaas, zo is onze reactie daarop. Maar zó is God! Zó dwaas, zo ver gaat Hij in de Barmhartige Liefde: Hij zoekt dat ene verloren schaap! En welke vrouw gaat als ze een drachme (een geldstuk), dat ze kwijt was, gevonden heeft, een groot feest geven? Niemand! Dan ben je nog meer geld kwijt dan dat die ene drachme waard was. Dat is dwaas! Maar zó is God. Zó dwaas dat Hij vol vreugde is, dat de hemel vol vreugde is, over één zondaar die zich bekeert. En de parabel van de verloren zoon is heel mooi; de vader komt niet aanlopen om zijn verloren zoon een oorvijg te geven, hij rent naar buiten om die te gaan omhelzen! Zó is God, zó is de Goddelijke Barmhartigheid! In de familie van God is geen plaats voor boosheid en bitterheid, hoogmoed en trots. Want Gods familie is een familie, een gezin van liefde, dat zich toont in barmhartigheid.

Als wij het Evangelie met mensen delen, plaatsen wij dan de barmhartige liefde in het centrum van die Boodschap! Je zult zien dat er wonderen gebeuren.

Ik wens U een zalig Kerstfeest toe en een zalig nieuw jaar, vol van genade, vol van deze Barmhartige liefde!